'Ons' Nederland is een illusie

In Nederland woedt een stevig debat over de komst van vluchtelingen. In de discussie wordt met grote vanzelfsprekendheid gesproken over onze welvaart, onze verzorgingsstaat, ons land... Bijna niemand lijkt in de gaten te hebben dat de uitspraak 'ons Nederland' geen beschrijving is van een feit, maar de uiting van een mening. Een mening waarmee ik moeite heb.

Regelmatig verdiep ik me in het Oude Testament. Dat is de verzameling boeken die van grote invloed is geweest op Jezus. Wie Jezus wil kennen, moet het Oude Testament lezen. Het is een verzameling geschriften die weergeeft hoe het joodse volk (Jezus was jood, geen christen) God heeft leren kennen.

Het Oude Testament maakt zijn lezers ervan bewust dat niets van onszelf is. Alles wat er is, is uiteindelijk van de Eeuwige. Als mensen zijn we hooguit beheerders. De joodse heilige boeken vertellen dat we leven uit genade. Alles wat we zijn en hebben, zijn en hebben we dankzij God.

Het land is niet van jullie, maar van mij, de Heer. Ik laat jullie daar als gast wonen. Dus als iemand grond koopt wordt dat nooit echt zijn bezit. Deze woorden staan in Leviticus hoofdstuk 25 vers 23.*

Belangrijke woorden om in het achterhoofd te houden bij het gesprek over vluchtelingen! Ons land, onze welvaart, onze verzorgingsstaat... ze bestaan niet. De enige echte rechthebbende op ons land is de Liefde zelf: God. Wij zijn er te gast. Net als de vluchtelingen.




* Bijbel in Gewone Taal, een vertaling van het Nederlands Bijbelgenootschap

Menselijk leed als beleidsinstrument... we deinzen er niet voor terug

Bestuurders hebben allerlei 'instrumenten' om hun beleid uit te voeren. Europese bestuurders experimenteren tegenwoordig met een instrument dat al bijna in de vergetelheid was geraakt: menselijk leed.

Subsidies versnellen de overgang naar groene energie. Wetten vergroten de veiligheid. Een bevlogen toespraak geeft het consumentenvertrouwen een boost. En... menselijk leed gaat de toestroom van vluchtelingen tegen, zo is de ijdele hoop.

Menselijk leed heeft, zo is de gedachte, een afschrikwekkende werking. En dus staan we vluchtelingen niet toe om gewoon met het vliegtuig naar Europa te komen. Het gevolg is dat mensen van gekkigheid niets anders kunnen bedenken dan met levensgevaarlijke bootjes de Middellandse Zee over te steken. Mensen moeten niet het idee hebben dat je zomaar in levende lijve Europa binnenkomt!

Groot-Brittannië houdt de grenzen stijf dicht, waardoor aan de modderige Franse kust sloppenwijken ontstaan. Mannen, vrouwen, kinderen en baby's staan er letterlijk in de kou. Het idee is: dit zal ze leren om onze kant op te komen!

In ons eigen land maken we de opvang zo minimaal mogelijk. Een veldbed, een diepvriesmaaltijd en een ellenlange procedure. Letterlijk om suïcidaal van te worden. De boodschap is: het is hier één en al ellende, blijf weg!

We maken gebruik van menselijk leed om beleid uit te voeren. Europa gaat daarbij letterlijk over lijken. Je moet er tenslotte wat voor over hebben om je rijkdommen te beschermen! Het mag wat kosten om je joods-christelijke, humanistische identiteit, te beschermen! 

Wie zei het ook al weer: 'Behandel de ander, zoals je zelf behandeld wil worden'? 

De Bijbel vergeleken met Mein Kampf

De Bijbel is vergelijkbaar met Hitlers Mein Kampf. Dat vindt Dimitri Verhulst. Kennelijk kan de Vlaming beter schrijven van lezen. Als hij de Bijbel goed had gelezen, had hij beter geweten.

Afgelopen week bracht Verhulst Bloedboek uit: een hervertelling van de eerste vijf bijbelboeken. De schrijver walgt van de inhoud. Tot zijn ontzetting vinden er onder het goedkeurend oog van God diverse genocides plaats.

Voor alle duidelijkheid: in de Bijbel staan inderdaad tal van verwerpelijke, onaanvaardbare zaken. Volkerenmoord is er slechts één van. Maar om de Bijbel daarmee op één lijn te plaatsen met het fascistische, racistische boek van Hitler is belachelijk.

Verbazingwekkend dat juist een groot literair schrijver dat doet! Het lijkt alsof Verhulst de Bijbel leest als het eerste het beste doktersromannetje. Alsof er in de Bijbel geen ontwikkeling zit! Alsof het geen paradoxen bevat! Alsof de karakters (inclusief dat van God) van begin tot einde hetzelfde blijven!

Anders dan bijvoorbeeld de Koran presenteert de Bijbel zichzelf niet als een integraal van Godswege gedicteerde boodschap. De Bijbel is de weerslag van een eeuwenlange ontdekkingstocht. Het beschrijft hoe binnen het joodse volk de indrukken van het Heilige zich langzaam maar zeker uitkristalliseren.

De beelden van God en de wijze waarop de Allerhoogste zich tot de wereld verhoudt, zijn aanvankelijk soms ruig, primitief. Voorbeeld: in de eerste bijbelboeken heerst het idee dat 'oog om oog' de wil van God is. Een hele vooruitgang! Want eerder was het: als jij mijn oog uitsteekt, sla ik jouw hoofd eraf.

Wie verder leest, ziet dat de Bijbel uiteindelijk leert dat mensen geen wraak op elkaar mogen nemen. En dat je niet alleen je naaste, maar ook je vijand moet liefhebben. Dat idee hangt samen met de persoon van Jezus: iemand die in innige verbondenheid met God zijn leven opofferde uit liefde voor anderen.

'Belabberd' is het nieuwe 'sober'

Wel eens in een asielzoekerscentrum geweest?

Dan weet je dat deze oorden geen luxe kennen. De voorzieningen zijn beperkt, eenvoudig. En: het is er bijna altijd vol en druk. Niemand woont er voor zijn plezier.

Je kunt asielzoekerscentra sober noemen. Van Dale omschrijft sober als matig, niet overdadig, eenvoudig. Soberheid is volgens de Bijbel een goddelijke deugd. Waar de heilige Geest is, heerst gematigdheid. Het heilige boek roept met name mensen in verantwoordelijke posities op tot een sobere leefstijl.

De overheid voorziet het woord sober momenteel van een nieuwe betekenis. Daarmee strooit ze ons doelbewust zand in de ogen.

Staatssecretaris Dijkhof schreef deze week een brief aan vluchtelingen in ons land. Daarin staat het volgende: “Nederland heeft nu te weinig opvangplaatsen voor asielzoekers in normale opvangcentra. U krijgt daarom nu sobere opvang. Dat zijn bijvoorbeeld sporthallen of tenten, waar veel mensen in dezelfde ruimte slapen.”

Huh? Waren de normale opvangcentra dan iets anders dan sober? Waren die iets anders dan matig, eenvoudig? Dijkhof wil toch niet beweren dat die centra overdadig waren?

Wel eens met honderd mannen, vrouwen en kinderen dagen en nachten in een sporthal gebivakkeerd? Zonder te weten hoe lang dat nog gaat duren? Ken je de geluiden, het gekreun, gehoest, gezucht? Ken je de geur? Dat heeft niets te maken met hoe Van Dale sober omschrijft. Dat heeft niks te maken met een goddelijke deugd.

Onze opvang voor nieuwe vluchtelingen is belabberd. Het is niet anders. En dat is niet los te zien van politieke keuzen. Met die keuzes kun je het eens zijn, of niet. Maar met een oneerlijke voorstelling van zaken kun je het nooit eens zijn. 

Dierendag en de vergassing van miljoenen kuikens

Veertig miljoen haantjes worden gedood nog voordat ze 24 uur oud zijn. Ieder jaar opnieuw. Alleen al in Nederland.*

Hoe ver zijn we als beschaving gezonken? Hoe afgestompt is ons geweten? Hebben we nog een hart?

Als het om dieren gaat, lijden we aan massale bewustzijnsvernauwing. We zien deze wezens als een ding, een product... waarmee je winst kunt maken. Haantjes leggen geen eieren en leveren te weinig vlees. Ze hebben geen economisch nut. En dus: weg ermee!

Genesis 1 is hèt hoofdstuk uit de Bijbel dat Gods oorspronkelijke bedoelingen schetst. De Bijbel vertelt hier dat planten en vruchten er zijn om te eten. Dieren zijn niet bedoeld als voedsel. 

Is de situatie in Genesis 1 een utopia? Volgens de Bijbel niet. De oude profeet Hosea schrijft dat er een dag komt dat de harmonie tussen mens en dier hersteld is. Namens God zegt hij: "Op die dag sluit ik voor mijn kinderen een verbond met de dieren van het veld en met alles wat vliegt en kruipt."**

De evangelist Johannes schrijft dat God zijn Zoon naar de wereld zond om de wereld te redden.*** De oorspronkelijke Griekse taal gebruikt voor wereld het woord kosmos. Kosmos staat voor de totale schepping. Inclusief de dieren dus. 

Jezus bracht in onze wereld een Geest van liefde en recht. De vraag is: zijn we bereid ons door die heilige Geest te laten leiden? Het zou het einde zijn van de bio-industrie! God is de redder van mens en dier, zingt Psalm 36.

* Aldus de Wageningen University & Research Centre

** Hosea hoofdstuk 2 vers 20 (NBV)

*** Johannes hoofdstuk 3 vers 17

Red Jezus!

Jezus leeft! De vraag is alleen: hoe lang nog?

Hij dobbert rond op de Middellandse Zee.* In een vol gestouwde boot met vluchtelingen. Geen plaats om te slapen. Weinig voedsel. Nauwelijks sanitaire voorzieningen. De enige hoop: gered worden.

Aan het Europese vasteland is de discussie over het vluchtelingenprobleem tot een krankzinnig dieptepunt gedaald. Zonder schaamte wordt de vraag gesteld: moeten we wel meer gaan investeren in reddingsacties? Want, zo is de redenering: hoe meer we er redden, hoe meer er komen. En hoe meer er komen, hoe meer dat kost.

Jezus leeft! Maar vraag niet hoe.

Hij zwerft op straat in Amsterdam. Vluchteling is hij. Zonder status. Hij moet terug naar huis. Maar dat heeft hij niet.

Politici durven tegenwoordig hardop de vraag te stellen of we afgewezen asielzoekers wel moeten voorzien van eerste levensbehoeften: bed, bad, brood. Want, zo is de redening, misschien komen er dan nog wel meer. En dat kost geld.

Natuurlijk, het vluchtelingenprobleem is complex. Snelle, simpele oplossingen zijn er niet. Als we echt iets willen doen dat helpt, gaat dat veel geld kosten. Meer dan we als rijkste landen ter wereld bereid zijn te betalen.

Europa probeert het vluchtelingenprobleem momenteel op te lossen door mensenlevens op te offeren. Op de korte termijn is het kostenefficiënt. Kunnen we deze zomer in ieder geval weer op vakantie. Misschien wel naar de Middellandse Zee. Hoewel, het zeewater daar schijnt de laatste tijd nogal onfris te ruiken.



* Voor wie het niet gelooft: lees zijn uitspraken in het Evangelie van Matteüs hoofdstuk 25

Meer lelijke beelden in de kerk s.v.p.

Meestal vind ik ze hartstikke lelijk, die beelden in de kerk. Maar ja, ze horen nu eenmaal bij de zomervakantie van een gemiddeld Nederlands gezin. Zelfs de meest gereformeerde christenen zoeken tijdens hun verblijf in het Zuiden verkoeling in beeldrijke rooms-katholieke kapellen en kathedralen.

Vaak spreekt de stijl van de beeldhouwwerken me niet aan. Ze vertegenwoordigen artistieke stromingen uit een verleden waarmee ik - cultuurbarbaar - niet zoveel heb. Soms zijn ze echt lelijk. Een hoop blingbling, waar nooit een echte kunstenaar aan te pas is gekomen.

En dan die personen die uitgebeeld worden... lang niet allemaal fotomodellen. De makers hebben hun best gedaan er iets waardigs van te maken, maar sommigen zijn toch echt te dik, of te dun, hebben een lelijke haakneus, of een mislukt kapsel.

Overigens, als je je een beetje in de achtergronden van de beelden verdiept, dan valt niet alleen het uiterlijk tegen. Ze vertegenwoordigen mensen met kwalijke trekjes. Voor wie het nog niet wist: het wemelt in kerkgebouwen van lafheid, verraad, liefdeloosheid, van corruptie, discriminatie, van onzedelijkheid.

Van sommige personen wordt gezegd: 'dat is een echt mensen-mens.' Van de God, zoals christenen Hem (en Haar en Het) aan het ontdekken zijn, kun je zeggen: 'dat is een echte mensen-God.'

Gods huis (waar een kerkgebouw symbool van is) is vol mensen. Daarvan getuigen die beelden. Met al hun beperkingen, zonden, mislukkingen, falen sleept God ze erbij... zijn heiligheid binnen.

Die beelden zijn één grote uitnodiging: God wil je erbij hebben, ook al ben je (nog) verre van volmaakt.